Nhận diện và phản bác: “Xét lại lịch sử” - Cần lên án và đấu tranh

Đây không phải hiện tượng đơn lẻ mà là một chiến thuật lâu dài, tinh vi, được triển khai theo kiểu “mưa dầm thấm lâu”, nhằm gieo rắc ngờ vực, làm xói mòn nhận thức lịch sử của giới trẻ - thế hệ không trực tiếp trải qua chiến tranh.

Nhận diện thủ đoạn “biến cuộc chiến tranh xâm lược thành nội chiến”

Một số phát biểu và tác phẩm đã cố tình đánh tráo bản chất cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước bằng cách mô tả đây là cuộc "nội chiến”, nơi “người Việt đánh người Việt”.

Thủ pháp này nguy hiểm ở chỗ: (i) Họ xóa bỏ yếu tố xâm lược từ bên ngoài - trong khi đây chính là nguyên nhân căn bản của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của dân tộc Việt Nam; (ii) Đánh đồng bản chất hai phía: Một bên là cả dân tộc Việt Nam chiến đấu vì độc lập cho dân tộc, tự do hạnh phúc cho Nhân dân, còn một bên là nguỵ quân, nguỵ quyền tồn tại nhờ sự viện trợ và chỉ huy từ ngoại bang; (iii) Tạo cảm giác cuộc chiến là vô nghĩa, từ đó phủ nhận giá trị của lịch sử dân tộc.

Sự thật lịch sử mà nhiều tài liệu quốc tế, kể cả của Mỹ đều thừa nhận: Chiến tranh Việt Nam là cuộc chiến tranh xâm lược, trong đó quân đội Mỹ giữ vai trò chủ chốt và quyết định.

Như vậy, cái gọi “nội chiến” là sai về bản chất và trái với bối cảnh địa - chính trị của nửa sau thế kỷ XX.

Thủ pháp “tái định vị chính nghĩa” cho chính quyền Sài Gòn trước 1975

Một số quan điểm cho rằng cần “trả lại” danh dự, chính nghĩa hay di sản cho nguỵ quyền Sài Gòn. Đây cũng là dạng xét lại lịch sử thông qua kỹ thuật: (i) Họ tách chính quyền Sài Gòn khỏi mối quan hệ lệ thuộc Mỹ; (ii) Che mờ bản chất chính trị - kinh tế - quân sự của bộ máy này; (iii) Đồng nhất thể chế đó với các mô hình hiện đại để tạo cảm giác “tiếc nuối”.

Lập luận này hoàn toàn không đúng khi đối chiếu với tài liệu lịch sử về chế độ Việt Nam cộng hoà: Bộ máy chính quyền tồn tại nhờ “ô dù” quân sự Hoa Kỳ; nền kinh tế phụ thuộc viện trợ của Mỹ; quân đội vận hành dưới mệnh lệnh của cố vấn Mỹ.

Một thực thể không độc lập, tự chủ, tự quyết về chính trị, kinh tế, quân sự thì không thể xem là “di sản thể chế” để kế thừa.

Khai thác tác phẩm văn học, phim tài liệu để gieo ngờ vực lịch sử

Các tác phẩm như tiểu thuyết, phim tài liệu, phỏng vấn cá nhân… vốn mang tính chủ quan, nhưng khi được sử dụng có chủ đích lại trở thành công cụ: (i) chọn lọc cảm xúc, bi kịch cá nhân để làm lu mờ bản chất lịch sử dân tộc; (ii) nhấn mạnh nỗi đau của phía xâm lược, khiến người xem lầm tưởng “cả hai bên đều như nhau”; (iii) lấy cảm xúc, cảm tính cá nhân thay thế cho sự thật khách quan của lịch sử.

Phim của phương Tây, của Mỹ về chiến tranh Việt Nam thường xây dựng kịch bản theo hướng “nhìn từ phía Mỹ”, đặt cảm xúc người Mỹ lên trung tâm, có phim mô tả họ là “nạn nhân của cuộc chiến".

Nhìn từ góc độ điện ảnh của xứ sở tự do, thương mại hàng đầu, giải trí đi kèm, bên ngoài họ có thể chấp nhận được. Nhưng để giải thích lịch sử, thì không được, bởi lẽ: Sự thật, người Mỹ không phải nạn nhân, ngay chính phương Tây, Liên Hợp Quốc và chính người Mỹ đều thừa nhận Mỹ là lực lượng tiến hành chiến tranh, gây ra hàng loạt vụ thảm sát dân thường Việt Nam, rải chất độc da cam.., để lại hậu quả, di chứng nặng nề cho nhiều thế hệ người Việt Nam.

Tác động nguy hiểm đối với giới trẻ và môi trường học thuật

Khi những thông tin, quan điểm sai lệch được đưa vào môi trường văn hoá, giáo dục, lan truyền xã hội mà thiếu đối chứng khoa học, chúng dễ tạo ra tâm lý, tư tưởng mơ hồ, hoài nghi về lịch sử, về cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của dân tộc Việt Nam - tiến trình “phi chính trị hóa lịch sử”.

Đây chính là mục tiêu của trào lưu xét lại, nguỵ sử, lật sử hướng tới làm yếu đi nền tảng tinh thần, văn hoá của dân tộc, từ đó tác động tới ổn định xã hội và sự bền vững của niềm tin lịch sử, văn hoá.

Lịch sử không thể đảo ngược

Bản chất cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước là cuộc chiến tranh nhân dân chính nghĩa, yêu nước, giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước, chống lại chiến tranh xâm lược đế quốc của Mỹ, nhằm bảo vệ độc lập, chủ quyền, thống nhất Tổ quốc, khẳng định chân lý "Không có gì quý hơn độc lập, tự do", trở thành biểu tượng của phong trào giải phóng dân tộc trên toàn thế giới.

Đây là cuộc đấu tranh giữa dân tộc Việt Nam yêu hòa bình, độc lập với ý chí áp đặt, thống trị của chủ nghĩa đế quốc, thể hiện sức mạnh vĩ đại của ý chí, trí tuệ và tinh thần đại đoàn kết dân tộc.

Hàng nghìn tài liệu quốc tế, từ Liên Hợp Quốc, từ chính nước Mỹ đến các nhà nghiên cứu độc lập, đều xác nhận bản chất chiến tranh Việt Nam là chiến tranh xâm lược của Mỹ.

Nỗi đau, mất mát của Nhân dân Việt Nam là sự thật không thể phủ nhận. Hàng triệu người chết, hàng triệu người mang di chứng chất độc hóa học, hàng trăm nghìn héc-ta đất nhiễm chất độc, trộn lẫn bom mìn… Đây không phải “cảm xúc”, mà là bằng chứng vật chất.

Không thể dùng góc nhìn đơn lẻ cá nhân để thay thế sự thật lịch sử. Cảm xúc cá nhân, tác phẩm nghệ thuật, hồi ký… chỉ là một mảnh ghép, không thể đại diện cho cả bức tranh.

Như vậy, trào lưu “lật sử”, “ngụy sử” và các nỗ lực xét lại lịch sử không còn là nguy cơ tiềm ẩn, mà đã hiện diện rõ rệt qua nhiều sản phẩm văn hóa - học thuật, điển hình như "Nỗi buồn chiến tranh".

Để tôn trọng và bảo vệ sự thật lịch sử được khách quan cần: (i) Tiếng nói khoa học, chuẩn mực, khách quan; (ii) Phản bác luận điểm sai trái bằng chứng cứ lịch sử vững chắc; (iii) Tăng cường giáo dục lịch sử cho giới trẻ bằng phương pháp hiện đại; (iv) Xây dựng môi trường học thuật trong sạch, tôn trọng sự thật khách quan.

Giữ gìn lịch sử không phải để khơi lại hận thù, mà để bảo vệ "căn cước" dân tộc, nuôi dưỡng tinh thần độc lập, và ngăn chặn, đập tan mọi âm mưu xuyên tạc làm tổn thương sự thật lịch sử.

Hãy nhận diện và phản bác, cùng với đó cũng cần làm rõ để xử lý.

Thiên Quỳ Tử