Dám nghĩ, dám làm không có nghĩa là được phép vượt qua giới hạn liêm chính
Đổi mới, đột phá vì lợi ích chung là động lực quan trọng thúc đẩy đất nước phát triển, song không đồng nghĩa với việc làm trái quy định bằng mọi giá hay bao biện cho các hành vi sai phạm. Liêm chính chính là ranh giới, là "giới hạn đỏ" tuyệt đối không thể vượt qua trong mọi quyết định lãnh đạo, quản lý.
Lịch sử phát triển của đất nước đã chứng minh giá trị to lớn của những cán bộ có bản lĩnh, dám bước ra khỏi lối mòn. Từ những thử nghiệm khoán trong nông nghiệp của Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Phúc Kim Ngọc đến quyết tâm xây dựng đường dây 500kV Bắc - Nam, nhiều bước tiến quan trọng đều bắt đầu từ tư duy đổi mới, bản lĩnh vượt khó và tinh thần dám chịu trách nhiệm. Tuy nhiên, thực tiễn cũng đặt ra yêu cầu phải nhìn nhận thẳng thắn: không phải mọi hành vi "xé rào" đều là sáng tạo, và không phải cứ nhân danh lợi ích chung thì mọi quyết định đều trở nên chính đáng.
Quán triệt tinh thần Nghị quyết số 24-NQ/TW ngày 22/8/2026 của Bộ Chính trị về phát huy tính tiên phong, gương mẫu, tinh thần đổi mới, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, đảng viên trong kỷ nguyên mới, yêu cầu cấp thiết hiện nay là phải phân định rõ ràng giữa rủi ro khách quan, sai sót không cố ý với hành vi cố ý vi phạm, lợi dụng đổi mới để tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và phục vụ lợi ích nhóm. Đây là vấn đề có ý nghĩa đặc biệt quan trọng; bởi nếu không có cơ chế bảo vệ phù hợp, cán bộ có năng lực sẽ e ngại đổi mới, sợ trách nhiệm, nhưng nếu bảo vệ thiếu nguyên tắc thì danh nghĩa đổi mới lại bị lợi dụng để hợp thức hóa các sai phạm.
Những vụ việc xảy ra tại Học viện Quân y liên quan đến Công ty Việt Á hay vụ nâng khống giá thiết bị tại Bệnh viện Bạch Mai chính là bài học cảnh tỉnh sâu sắc. Chủ trương nghiên cứu khoa học, phòng, chống dịch bệnh hay xã hội hóa y tế ban đầu đều mang mục tiêu chính đáng, nhưng một số cá nhân đã lợi dụng quá trình thực hiện để trục lợi, gây thiệt hại cho Nhà nước và Nhân dân. Thực tế đó khẳng định, một chủ trương đúng không thể trở thành tấm bình phong cho cách làm sai, và một mục tiêu tốt đẹp cũng không thể biện minh cho hành vi thiếu minh bạch, vụ lợi.
Vì vậy, đánh giá cán bộ dám nghĩ, dám làm không thể chỉ căn cứ vào thành công hay thất bại, mà phải xem xét toàn diện về động cơ, mục đích, thẩm quyền, quy trình thực hiện, tính minh bạch và trách nhiệm giải trình. Việc khuyến khích đổi mới phải luôn đi đôi với kiểm soát quyền lực; trao quyền phải gắn liền với giám sát; bảo vệ cán bộ phải song hành với giữ nghiêm kỷ luật, kỷ cương. Suy cho cùng, bản lĩnh của người cán bộ không chỉ thể hiện ở việc dám nghĩ, dám làm, mà còn ở chỗ biết đặt lợi ích chung lên trên lợi ích riêng, giữ vững sự liêm chính trong mọi hoàn cảnh.
Quốc Việt
